Genel Cerrahi Soruları Yorumu

Bir TUS’u daha geride bıraktık. Son dönemlerdekilerle kıyaslandığında genel cerrahi açısından, nispeten daha az sorunlu bir sınavdı. Umarım sınav ve sonuçları herkes için hayırlı olur.
Sınavı cerrahi açısından gözden geçirecek olursak, son birkaç sınavdır olduğu gibi 17 genel cerrahi sorusu vardı. Ancak bu sorulardan bir tanesi genel cerrahi ile ilgisi olmayan “tıp tarihi” sorusuydu. Son 4-5 sınavdır devam eden “etik soruları”nın yerini, öyle anlaşılıyor ki, artık “tarih soruları” alacak. TUS gibi hekimler için çok önemli bir eleme sınavında “etik” ve “tıp tarihi” sorularının bulunmasını doğru bulmuyorum. Bununla birlikte eğer bu soruların sorulması düşünülüyorsa, tıp fakültesinde “tıbbi etik ve deotonloji” olarak ayrı bir ders okutulduğuna göre ve üniversitelerdeki “tıp tarihi ve etik anabilim dalı” temel tıp bilimleri bölümünde kategorize edildiğine göre bu konudaki soruların da TUS’un “temel tıp bilimleri testinde” bulunması gerekir. Bu soruların "klinik tıp bilimleri testi” içinde, tam da cerrahi sorularının başına yerleştirilmesi, “etik sorunu sadece cerrahi de mi var?”, “niye cerrahlarda etik saplantısı var?” gibi soruların kafalarda oluşmasına neden oluyor.

Bir süredir “tıp tarihi ve etik” sorularından çektiğimiz yetmezmiş gibi bu sınavda genel cerrahi sorularının içinde bir de “adli tıp” sorusu vardı. Gerçi bu soru inhalasyon yanığı ile ilişkilendirilerek genel cerrahi sorusu olarak düşünülse bile, temel cerrahi kitaplarında yanık başlığı altında yer almamaktadır. “Bir cesette ölü morluklarının normalden açık…” diye başlayan bir soru, “sağlar bitti, sıra ölülere geldi” duygusunu uyandırmaktadır. Geriye kalan “hakiki” 15 cerrahi sorusunun dağılımına bakıldığında temel konulardan her zamankinden az (sadece 4 soru) soru geldiği görülmektedir. Travmaya cevapla ilgili sorulardan birisi kolay bir hormon sorusuyken, apoptozla ilgili olan cerrahinin bu sınavdaki en zor sorusuydu. Bunların dışında kolay bir karın travması ve kardiyojenik şok sorusu vardı.
Temel konular içinde en sık soru çıkan sıvı-elektrolit’ten ve son birkaç sınavdır olduğu gibi asit-baz’dan soru yoktu.

Gastrointestinal sistemden de sadece 3 adet kolorektum sorusu sorulmuşken özefagus, mide ve ince barsaklardan soru gelmemişti. Karaciğer, safra yolları, pankreas, tiroid ve paratiroid’ten birer soru geçmiş sınavların dağılımı ile uyumluydu. Çoktandır soru çıkmayan fıtıktan ise bu sınavda 2 adet soru vardı. Aksiller diseksiyonun komplikasyonu ile ilgili soru hariç meme ile ilgili sorunun olmaması da yıllardır olmayan ilginç bir durumdu.

Geçmiş sınavlarda aynen veya çok benzer şekilde sorulmuş 5 adet soru, tekrar soruların yine sık olduğunu ve eski TUS sorularına çalışmanın önemini ortaya koymaktadır. Apotozla ilgili zor soru hariç bırakılırsa, kolay olarak yorumlanabilecek cerrahi soruları içinde en tartışmalı olan Lynch sendromuyla ilgili soruydu. Aslında “A” seçeneğinde yer alan doğru cevabın çok belirgin olması nedeniyle kolay bir soru olmakla beraber bu soru akademik açıdan çok tartışmalı, hatta iki doğru seçenek içeren hatalı bir sorudur. Cerrahinin referans kaynaklarına bakıldığında Lynch sendromu kolorektal kanserlerin %1-3’ünü oluşturur (Ref: Schwartz’s Principles Of Surgery. 8. baskı sayfa: 1087, Sabiston Textbook of surgery 18. baskı sayfa: 1404). Bu sorunun “C” seçeneğindeki “kolorektal kanserlerin %5-10’unu oluşturur” bilgisi Sabiston’un aynı baskısının 753. sayfasında bulunmaktadır. Ancak yukarıdaki referanstan da anlaşılacağı gibi bu bilgi, aynı kitabın başka bir sayfasındaki bilgiyle çelişmektedir. Kaldı ki, Schwartz dahil pek çok başka kaynakla da açıkça çelişmektedir. Sınava girenler sorunun hangi kaynağın, hangi sayfasından hazırlandığını bilmek durumunda değildir. ÖSYM daha önceki sınavlarda kitaplar arasında bilgi çelişkisi olan soruları iptal etmiştir, bu nedenle bence soru da iptal edilmelidir. Ancak izleyebildiğim kadarıyla bu soruyla ilgili çok fazla bir tartışmanın olmaması, sorunun genellikle doğru yapılmış olması nedeniyle itiraz eden çıkmayabilir ve iptal edilmeyebilir.

Tartışmaya neden olan diğer bir soru olan kronik pankreatit sorusunda ise sadece seçeneklerden birinde yazım hatası vardır, ancak bu soruyu sakatlamamaktadır, cevap doğrudur. Enfekte nekrotizan pankreatit akut pankreatitin bir komplikasyonudur ve burada cerrahi tedavi endikasyonu oluşturur. Kronik pankreatitte enfekte nekrotizan pankreatit gelişmez.

Sınavla ilgili olarak dikkat çeken diğer bir nokta da olgu sorularındaki azalmadır. Son birkaç sınavdır devam eden bu eğilim bu sınavda daha da belirginleşti. Sadece sigmoid volvulusun tanı ve tedavisi ile ilgili 2 adet olgu sorusu vardı. Soruların çoğu direkt bilgiyi ölçen sorulardı.

Yukarıdaki sorular incelendiğinde önümüzdeki sıvı-elektrolit, meme, özefagus, mide, ince barsaklar (özellikle de inflamatuar barsak hastalıkları), vasküler hastalıklar, cerrahi komplikasyonlar gibi konulardan soru gelme olasılığının arttığını düşünüyorum.